(ÖZEL HABER) – Türkiye İstatistik Kurumunun 2025 yılı verileri, Uşak’ın sahip olduğu kültürel mirasın ziyaretçi sayılarına yeterince yansımadığını ortaya koydu. Kentte Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı 2 müze, 1 özel müze ve istatistiklere dahil edilen 1 ören yeri bulunuyor. Bakanlığa bağlı müzelerde 45 bin 643, özel müzede ise bin 352 eser korunuyor. Böylece Uşak’taki toplam eser sayısı 46 bin 995’e ulaşıyor. Buna karşılık Bakanlığa bağlı müze ve ören yerleri 26 bin 548, özel müze ise 17 bin 29 ziyaretçi ağırladı. Uşak’taki toplam ziyaretçi sayısı 43 bin 577 olarak kayıtlara geçti. Bu tablo, kentteki toplam eser sayısının ziyaretçi sayısından 3 bin 418 daha fazla olduğunu gösterdi.
Uşak, Ege’de Son Sırada Kaldı
Uşak’ın 2025 yılı ziyaretçi rakamları Ege Bölgesi’ndeki diğer illerle karşılaştırıldığında fark daha belirgin hale geliyor. Bölgenin en düşük ikinci ziyaretçi sayısına sahip Afyonkarahisar’da müze ve ören yerlerini toplam 112 bin 129 kişi gezdi. Bu sayı bile Uşak’ın yaklaşık 2,6 katına ulaştı. Kütahya’da 193 bin 754, Manisa’da 324 bin 789, Aydın’da 640 bin 580 ve Muğla’da 1 milyon 204 bin 265 ziyaretçi kaydedildi. Denizli’de ziyaretçi sayısı 2 milyon 491 bin 271’e, İzmir’de ise 4 milyon 646 bin 357’ye çıktı. Uşak ile İzmir arasındaki fark 100 katı aşarken kent, Ege’de kendisine en yakın olan Afyonkarahisar’ın ziyaretçi sayısının yarısına dahi ulaşamadı.
Karun Hazineleri Neden Daha Fazla Ziyaretçi Çekmiyor?
Uşak Arkeoloji Müzesi, Türkiye’nin en dikkat çekici tarihi koleksiyonlarından birine ev sahipliği yapıyor. Yaklaşık 48 yıl eski binasında hizmet veren müze, 2018 yılında Tarihi Uşak Garı’na bitişik yeni binasına taşındı. Üç kattan oluşan müzenin ilk bölümünde Paleolitik Çağ’dan Roma ve Doğu Roma dönemine kadar uzanan arkeolojik eserler sergileniyor. Akmonia, Blaundos ve Sebaste antik kentlerinden çıkarılan taş eserler de koleksiyonun önemli parçaları arasında bulunuyor.
Uşak’ın Lidya Devleti sınırları içerisinde yer alması nedeniyle müze, zengin bir sikke koleksiyonuna sahip. Paranın basılması ve tarihsel gelişiminin canlandırmalarla anlatıldığı bölüm, kentin kültür turizmi açısından kullanabileceği önemli değerlerden biri olarak öne çıkıyor. Müzenin en dikkat çekici bölümü ise Karun Hazineleri’ne ayrılmış durumda. Uşak yakınlarındaki Lidya tümülüslerinden çıkarıldıktan sonra 1960’lı yıllarda yurt dışına kaçırılan eserler, uzun süren hukuki mücadelenin ardından 1993 yılında Türkiye’ye geri getirildi.
Karun Hazineleri’nin simge eserlerinden Kanatlı Denizatı Broşu da yeniden ait olduğu topraklarda, Uşak Arkeoloji Müzesinde sergileniyor. Buna rağmen kentin toplam müze ziyaretçi sayısının 50 binin altında kalması, bu tarihi mirasın ulusal ölçekte yeterince tanıtılıp tanıtılmadığı sorusunu gündeme getiriyor.
Atatürk’ün Kaldığı Konak Uşak’ta
Uşak’ın ziyaretçi potansiyeli yalnızca arkeolojik eserlerle sınırlı değil. Kent merkezindeki Atatürk ve Etnografya Müzesi, Milli Mücadele’nin en önemli anlarından birine tanıklık eden tarihi bir yapıda hizmet veriyor. Ulu Önder Mustafa Kemal Paşa, Uşak’a geldiği 2 Eylül 1922 tarihinde bu konakta misafir edildi. Başkomutanlık Meydan Muharebesi’nin ardından esir alınan Yunan Ordusu Başkomutanı General Trikopis’in de Mustafa Kemal Paşa’nın huzuruna bu yapıda çıkarıldığı belirtiliyor.
Müzede Atatürk’ün yatak, çalışma ve misafir odalarının yanı sıra Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerine ait kıyafetler, takılar, günlük yaşam eşyaları ve Milli Mücadele dönemini anlatan fotoğraflar sergileniyor. Hem Atatürk’ün Uşak’taki hatırasını hem de kentin geleneksel yaşamını bir araya getiren müze, şehir merkezinde olmasına rağmen kent turizminin ana rotalarından biri haline getirilebilmiş değil.
45 Bin 643 Eserin Yarısını Sikkeler Oluşturuyor
Uşak’ta Bakanlığa bağlı müzelerde bulunan 45 bin 643 eserin büyük bölümünü sikkeler ve arkeolojik materyaller oluşturuyor. Kent müzelerinde 22 bin 622 sikke, 20 bin 982 arkeolojik materyal ve bin 878 etnografik eser bulunuyor. Koleksiyonda ayrıca 141 mühür ve mühür baskısı, 1 tablet ve diğer kategorisinde değerlendirilen 19 eser yer alıyor.
Sikkeler toplam koleksiyonun yaklaşık yüzde 49,6’sını, arkeolojik materyaller ise yüzde 46’sını oluşturuyor. Bu iki kategori birlikte değerlendirildiğinde, Uşak’taki Bakanlık müzelerinde bulunan eserlerin yüzde 95’ten fazlasının sikke ve arkeolojik buluntulardan meydana geldiği görülüyor. Bu zenginlik, “paranın tarihi” ve “Lidya’dan günümüze ticaret” başlıklarıyla hazırlanabilecek özel sergiler ve kültür rotaları için Uşak’a önemli bir içerik sunuyor.
Blaundos Kent Merkezine 40 Kilometre Uzaklıkta
Uşak’ın kültür turizmindeki önemli duraklarından Blaundos Antik Kenti, Ulubey ilçesine bağlı Sülümenli köyü sınırlarında ve şehir merkezine yaklaşık 40 kilometre uzaklıkta bulunuyor. Büyük İskender’in Anadolu seferinin ardından Makedonya’dan gelenler tarafından kurulan kent, derin vadilerle çevrili bir yarımada üzerinde yer alıyor. Antik kentte kale, tapınak, tiyatro, stadyum, su kemerleri ve kaya mezarlarının kalıntıları bulunuyor. Bölgede 2018 yılından bu yana kazı çalışmaları yürütülüyor.
Blaundos’un Ulubey Kanyonları ve Cam Teras’a yakınlığı, iki noktanın tek günlük bir kültür ve doğa turizmi rotasında birleştirilmesine imkan sağlıyor. Ancak antik kente ulaşım, yönlendirme, ziyaretçi hizmetleri, dijital tanıtım ve tur programlarına dahil edilme düzeyi, ziyaretçi sayısının artırılması açısından belirleyici başlıklar arasında bulunuyor.
Uşak’ta Değer Var, Turizm Zinciri Eksik
Uşak’ın kültür turizmi açısından birbirini tamamlayan çok sayıda değeri bulunuyor. Karun Hazineleri ve paranın tarihi Uşak Arkeoloji Müzesinde, Milli Mücadele hafızası Atatürk ve Etnografya Müzesinde, antik kent mirası Blaundos ve Sebaste’de, doğal değerler ise Ulubey Kanyonları, Clandras Köprüsü ve Taşyaran Vadisi’nde ziyaretçileri bekliyor. Ancak bu noktaların tek bir rota altında tanıtılması, ziyaretçilerin şehir merkezinde daha uzun süre kalmasını sağlayacak programların oluşturulması ve müzelerin kent dışındaki turizm alanlarıyla ilişkilendirilmesi gerekiyor.
Tur otobüsleri için düzenli güzergahların hazırlanması, okullara ve üniversitelere yönelik ziyaret programlarının artırılması, geçici sergiler düzenlenmesi, sosyal medya ve kısa video içeriklerinin çoğaltılması da müzelerin görünürlüğüne katkı sağlayabilecek seçenekler arasında yer alıyor.
46 Bin 995 Eser, 43 Bin 577 Ziyaretçi
Ortaya çıkan tablo Uşak açısından çarpıcı, Kentteki müzelerde ziyaretçilerin görebileceği veya müze koleksiyonlarında korunan 46 bin 995 eser bulunurken, bir yıllık toplam ziyaretçi sayısı 43 bin 577’de kaldı. Karun Hazineleri gibi uluslararası öneme sahip bir koleksiyona, Milli Mücadele tarihinde özel yeri bulunan bir konağa ve dikkat çekici antik kentlere sahip Uşak’ın Ege’de son sırada bulunması, yalnızca müze sayısıyla açıklanabilecek bir sonuç değil.
Veriler, tanıtım, ulaşım, turizm rotaları, etkinlik çeşitliliği ve ziyaretçiyi kentte tutacak hizmetlerin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini gösteriyor. Uşak’ın önündeki temel soru ise şu:
“Kentin sahip olduğu binlerce yıllık miras, ne zaman daha fazla ziyaretçiye ulaşacak?”
