(ÖZEL HABER) - Binaların çevresel performansını ve sürdürülebilirliğini değerlendiren yeşil sertifika sisteminin teknik ekleri yenilendi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının hazırladığı yönetmelik değişikliği, 28 Ekim 2026 tarihli ve 33414 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenlemeyle Binalar ile Yerleşmeler İçin Yeşil Sertifika Yönetmeliği’nin Ek-1, Ek-2 ve Ek-3’ü değiştirildi. Güncellenen ekler; bina değerlendirme kılavuzunu, yerleşme değerlendirme kılavuzunu ve uzmanlık eğitimine ilişkin esasları kapsıyor.
Konutlardan okullara kadar geniş kapsam
Bina değerlendirme kılavuzu, hem yeni hem de mevcut yapıların çevresel, sosyal ve ekonomik sürdürülebilirlik performanslarının değerlendirilmesini içeriyor. Sertifikalandırma kapsamında müstakil evler, apartmanlar ve rezidansların yanı sıra ofisler, kamu hizmet binaları, okullar, oteller, sağlık kuruluşları, alışveriş ve ticaret merkezleri bulunuyor. Üretim tesisleri ile kültür, spor ve sosyal hizmet amaçlı yapılar da kılavuzda yer alıyor. Uşak özelinde düzenleme, yeşil sertifika almak isteyen konut ve ticari yapı projeleri ile eğitim, sağlık ve üretim yapılarının değerlendirme süreçlerini ilgilendiriyor.
Binalarda yalnızca enerji tüketimine bakılmıyor
Yenilenen bina değerlendirme kılavuzunda altı ana başlık bulunuyor: Bütünleşik bina tasarımı, yapımı ve yönetimi; iç ortam kalitesi; yapı malzemesi ve yaşam döngüsü; enerji kullanımı ve verimliliği; su ve atık yönetimi ile inovasyon. Bu çerçevede bir binanın performansı değerlendirilirken enerji verimliliğinin yanında kullanılan malzemeler, su yönetimi ve kullanıcıların yaşam koşulları da dikkate alınıyor. İç ortam kalitesi bölümünde gün ışığı, işitsel konfor, ısıl konfor ve hava kalitesi gibi konular ele alınıyor. Modüllerin ağırlıkları, kriterler ve sağlanması gereken koşullar ise binanın kullanım türüne göre farklılaşabiliyor.
Başvurular uzmanlar aracılığıyla yapılacak
Kılavuza göre bina sertifikası başvuruları, Bakanlık tarafından yetkilendirilen Yeşil Sertifika Uzmanları aracılığıyla gerçekleştirilecek. Uzmanlar, binaya ilişkin kanıt belgelerini ve başvuru dosyasını hazırlayarak Ulusal Yeşil Sertifika Sistemi’ne, yani YeS-TR’ye yükleyecek. Dosya, değerlendirme kuruluşundaki uzmanlar tarafından incelenecek. Bina değerlendirmesinde en az üç farklı uzmanlık mesleğinin temsil edilmesi öngörülüyor. Her değerlendirme uzmanı, inovasyon modülü dışında en fazla iki modülü değerlendirebilecek.
Yerleşmeler için dört ayrı derece
Yerleşme değerlendirme kılavuzunda ise sürdürülebilir yer seçimi, ulaşım, altyapı, kentsel tasarım ve sosyal-ekonomik sürdürülebilirlik gibi başlıklar öne çıkıyor. Gerekli koşulları sağlayan yerleşmeler; “Geçer”, “İyi”, “Çok İyi” ve “Ulusal Üstünlük” dereceleriyle belgelendirilebilecek. Derecelendirmede yalnızca toplam kredi değil, ilgili aşamanın zorunlu kriterlerinin karşılanması da belirleyici olacak.
Uzmanlıkta 30 saat eğitim, 60 soruluk sınav
Yenilenen eğitim rehberinde uzman adayları için en az 30 saatlik eğitim öngörülüyor. Toplam 13 modülden oluşan programın ardından adaylar 60 soruluk sınava girecek. Sınavda 100 üzerinden 70 ve üzerinde puan alanlar başarılı sayılacak. İlk sınavda başarısız olan adayların bir sonraki sınava girme hakkı bulunacak. İki sınavda da başarı sağlayamayanların yeniden eğitim alması gerekecek.
Tüm evlere yeni zorunluluk mu geldi?
Yayımlanan değişiklik, yeşil sertifika sisteminin değerlendirme ve eğitim eklerini yeniliyor. Bu değişiklik metninde bütün konut sahiplerine sertifika alma zorunluluğu getiren, yeni bir ceza veya son başvuru tarihi belirleyen bir hüküm bulunmuyor. Uşak’ta yeşil sertifikalandırma sürecine girecek yapı sahipleri ve proje ekipleri açısından öne çıkan konu, başvuru hazırlıklarında ve teknik değerlendirmelerde güncellenen eklerin dikkate alınması olacak. (Kaynak: Resmi Gazete)
