Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği (EZZİB), ihracatçıların finansmana erişimini kolaylaştırmak ve güncel destek mekanizmaları hakkında bilgi vermek amacıyla "Finansmana Erişim Bilgilendirme Toplantısı" düzenledi. Ege İhracatçı Birlikleri hizmet binasında gerçekleştirilen toplantıda, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Türk Eximbank ve Türk Ticaret Bankası temsilcileri sektörle bir araya geldi. Toplantıda ihracatçılara sunulan kredi, sigorta ve finansman imkanları anlatılırken, sektör temsilcileri de üretim ve ihracat sürecinde karşılaştıkları finansman sorunlarını doğrudan yetkililere iletti.
"Finansman Üretim Takvimine Uygun Olmalı"
Toplantının açılış konuşmasını yapan EZZİB Başkanı M. Emre Uygun, zeytin ve zeytinyağı sektörünün tamamen yerli girdilerle üretim yaptığını belirterek finansman desteğinin üretim takvimine uygun şekilde planlanmasının büyük önem taşıdığını söyledi. Ham madde alımlarının özellikle eylül-ocak döneminde yoğunlaştığını hatırlatan Uygun, üreticilere peşin ve Türk lirası üzerinden ödeme yapıldığını belirterek, reeskont kredi limitlerinin bu dönemlerde artırılması ve kredi tahsis süreçlerinin hızlandırılmasının sektörün rekabet gücünü artıracağını ifade etti.
Döviz Dönüşüm Desteği İçin Yeni Model Önerisi
Toplantıda ihracat gelirlerinin Türk lirasına çevrilmesini teşvik eden döviz dönüşüm desteği de gündeme geldi. M. Emre Uygun, yüzde 100 yerli girdiyle üretim yapan sektörler için mevcut destek oranının yetersiz kaldığını belirterek, döviz dönüşüm desteğinin yüzde 7'ye çıkarılmasını talep etti. Uygun ayrıca, ihracat gelirinin daha büyük bölümünü Türk lirasına dönüştüren firmalara daha yüksek destek verilmesini sağlayacak kademeli teşvik modelinin hem ihracatçıyı teşvik edeceğini hem de ülke rezervlerine katkıyı artıracağını dile getirdi. TCMB Bankacılık Genel Müdür Yardımcısı Burhan Mert Angılı ise sektör bazlı farklı destek oranlarının uygulanmasının kamu politikaları açısından zorluklar oluşturduğunu, ancak katma değer ve verimlilik odaklı daha adil bir destek modeli üzerinde çalışmaların sürdüğünü söyledi.
Reeskont Kredilerinde Güncel Düzenlemeler
Toplantıda paylaşılan bilgilere göre, TCMB'nin günlük reeskont kredi limiti 5 milyar TL'ye, firma başına günlük kullanım limiti ise 60 milyon TL'ye yükseltildi. KOBİ dışındaki firmalar için toplam kredi üst limitinin en az 2,5 milyar TL olarak uygulandığı belirtilirken, reeskont kredilerindeki yüzde 19,32 faiz oranının mevcut piyasa koşullarında ihracatçılar için avantajlı bir finansman seçeneği sunduğu ifade edildi. Ayrıca, Türk lirası reeskont kredisi kullanan firmalara yönelik döviz alım kısıtlamalarında belirli kriterler çerçevesinde esneklik sağlandığı ve grup şirketlerinin kredi limitlerini daha etkin kullanabilmesine imkan tanındığı aktarıldı.
Eximbank'tan Yeni Sigorta ve Finansman İmkanları
Türk Eximbank yetkilileri ise ihracatçıların yurt dışındaki iştirakleri, depoları ve transit ticaret işlemlerinin belirli şartlar altında alacak sigortası kapsamına alınabileceğini açıkladı. Toplantıda ayrıca, belirli ihracat hacmine sahip firmaların alıcılarını seçerek sigorta yaptırmasına imkan tanıyan "Ciro Poliçesi" uygulaması tanıtıldı. Eximbank'ın alacak sigortası poliçelerinin kredi teminatı olarak kullanılmasına yönelik yeni model üzerinde çalışmaların sürdüğü, bu uygulamanın ihracatçıların teminat maliyetlerini azaltmasının beklendiği ifade edildi.
Yeşil Dönüşüm Yatırımlarına 8,5 Yıl Vadeli Destek
Dünya Bankası kaynaklı Yeşil İhracat Kredisi'nin gıda ile zeytin ve zeytinyağı sektörlerini de kapsadığı belirtilirken, kredinin Euribor + yüzde 3,50 faiz oranı ve 8,5 yıla varan vadelerle sunulduğu açıklandı. Finansmanın güneş ve rüzgar enerjisi yatırımlarının yanı sıra elektrikli araçlar, elektrikli forkliftler, enerji verimliliği ve su tasarrufu projelerinde de kullanılabileceği belirtildi. Kasım 2023 sonrasında yapılan uygun yatırımlar için geriye dönük finansman desteği sağlanabileceği bilgisi de paylaşıldı. Toplantı, ihracatçıların finansmana erişimde yaşadığı sorunları ve çözüm önerilerini kamu kurumlarının temsilcilerine doğrudan ilettiği soru-cevap bölümüyle sona erdi. (Kaynak: EİB)
