Türkiye’nin tekstil geri dönüşümünde öne çıkan kentlerinden Uşak’ı yakından ilgilendiren yeni bir Avrupa projesi için başvuru tamamlandı. Uşak Üniversitesi DTS Tasarım Merkezi’nin de yer aldığı uluslararası konsorsiyum, petrol türevi sentetik taşıyıcı liflere ihtiyaç duymadan yüzde 100 biyotabanlı iplik ve kumaş geliştirmeyi hedefleyen “BIOLOOM” projesini Horizon Europe kapsamında sundu.
Avrupa Birliği'nin döngüsel biyotabanlı ekonomiye yönelik Horizon Europe CBE JU programı kapsamında hazırlanan “BIOLOOM” projesinin başvurusu tamamlandı. Projede Uşak Üniversitesi'nin yanı sıra Uşak sanayisinin önemli kuruluşlarından Haksa Tekstil de bulunuyor.
Hedef: Petrol Türevi Taşıyıcı Lifleri Ortadan Kaldırmak
Projenin en dikkat çekici noktalarından biri tekstil geri dönüşümünde kullanılan sentetik taşıyıcı liflere alternatif geliştirilmesi. Mekanik tekstil geri dönüşümünde ve kenevir gibi liflerin işlenmesinde kullanılan PET ve PP gibi petrol türevi sentetik taşıyıcıların tamamen ortadan kaldırılması hedefleniyor. Bunun yerine tarımsal artıklar ve biyopolimerik bağlayıcıların kullanılması planlanıyor. Çalışmanın başarılı olması halinde yüzde 100 biyotabanlı, mikroplastik salımı yapmayan ve endüstriyel Open-End rotor eğirme sistemleriyle uyumlu yeni nesil teknik iplik ve kumaşların geliştirilmesi amaçlanıyor.
Fransa'dan G.A.C. Group koordinatörlüğündeki uluslararası konsorsiyumda İtalya, İspanya, Fas, Bulgaristan ve Türkiye'den üniversiteler, kümelenme kuruluşları ve sanayi temsilcileri bulunuyor. Uşak Üniversitesi'nden Prof. Dr. Eren Öner ile Öğr. Gör. Dr. Cemile Ceren Kahraman'ın teknik koordinasyon ve iş paketi liderliği görevleriyle çalışmaya katkı sağlaması planlanıyor. Uşak Üniversitesi DTS Tasarım Merkezi'nin laboratuvar altyapısı ve çevre dostu enzimatik kotonizasyon üzerine yürüttüğü çalışmaların da proje kapsamında kullanılması öngörülüyor.
Projenin Uşak açısından önemli taraflarından biri de üniversitede yürütülecek Ar-Ge çalışmaları ile sanayi üretiminin aynı proje içerisinde buluşturulması. DTS Tasarım Merkezi'nde geliştirilecek yöntemlerin Haksa Tekstil'in endüstriyel üretim hatlarında değerlendirilmesi planlanıyor. Böylece laboratuvar ölçeğinde elde edilen sonuçların gerçek üretim şartlarında denenebilmesinin önü açılacak. Çalışmaların başarıya ulaşması durumunda Uşak'taki tekstil geri dönüşüm sektörünün daha yüksek katma değerli ve fosil kaynaklı taşıyıcılara bağımlılığı azaltılmış ürünlere yönelmesi açısından yeni bir kapı açılabilir.
BIOLOOM yalnızca yeni bir iplik geliştirme çalışması olarak planlanmıyor. Projenin Avrupa Birliği'nin Sürdürülebilir Ürünler İçin Eko-Tasarım Yönetmeliği (ESPR) ve Dijital Ürün Pasaportu uygulamalarıyla uyumlu şekilde yürütülmesi hedefleniyor. Bu yönüyle çalışma, özellikle Avrupa pazarına üretim yapan Uşaklı tekstil firmalarının önümüzdeki yıllarda karşılaşacağı sürdürülebilirlik ve ürün izlenebilirliği şartları açısından da önem taşıyor.
BIOLOOM için şu aşamada proje başvurusu tamamlandı. Dolayısıyla projenin destek almaya hak kazandığı veya 6,5 milyon euroluk bütçenin projeye tahsis edildiği şeklinde değerlendirilmemesi gerekiyor. Verilen bilgiye göre 6,5 milyon euro, başvuru yapılan çağrı başlığının toplam bütçesini ifade ediyor.
