Banaz’ın Ahat köyünün güneyinde, çevreye hâkim yüksek bir tepe üzerinde kurulan Akmonia, Frigya ile Lidya arasındaki sınır bölgesinde yer alıyor. Antik kentte tespit edilen yapı temelleri, yazıtlar, seramikler ve mozaikler, yerleşimin farklı dönemlerdeki yaşamına ilişkin bilgiler sunuyor.
Kral Yolu üzerinde bir yerleşim
Akmonia, tarihî Lidya Kral Yolu güzergâhındaki yerleşimler arasında bulunuyor. Kentin konumu, bölgenin ulaşım ve ticaret bağlantılarının incelenmesinde önem taşıyor. Roma döneminde gelişen yerleşimde, Bizans dönemine ait seramik parçaları da bulunuyor. Bu buluntular, Akmonia’nın farklı dönemlerdeki yerleşim geçmişinin izlerini oluşturuyor.
Mozaikler spor ve eğitim hayatını anlatıyor
Akmonia’da araştırılan alanlar arasında, antik dönemde spor ve eğitim faaliyetleri için kullanılan gymnasion da yer alıyor. Yapının mozaikleri ve yazıtları, kentteki sportif faaliyetler hakkında bilgi veriyor. Mozaiklerdeki yazıtlardan, Akmonia’da düzenlenen yarışmalar için İskenderiye’den sporcuların geldiği anlaşılıyor. Bu kayıtlar, kentin başka merkezlerle kurduğu bağlantılara ilişkin örnekler arasında bulunuyor.
Altın sikkelerin kontrolünde kullanılan buluntu
Akmonia’nın ekonomik geçmişini aydınlatan buluntulardan biri de Erken Bizans dönemine ait cam sikke ağırlığı. Eser, altın sikkelerin ağırlık kontrolünde kullanılan araçlar arasında değerlendiriliyor. Buluntu, kentin Geç Antik Çağ’daki ticari ve ekonomik bağlantıları hakkında bilgi sunuyor. Bununla birlikte, altın sikkelerin kontrolünde kullanılan bir ağırlığın bulunması, kentte altın para basıldığını tek başına göstermiyor.
Tiyatro ve tapınak alanları bulunuyor
Antik kentte gymnasionun yanı sıra iki tapınak podyumu, tiyatro çukuru, yapı temelleri ve mimari taş-mermer parçaları tespit edilmiş durumda. Yerleşimin çevresinde sur kalıntıları da bulunuyor. Antik kentteki mermer mimari parçaların, geçmiş yüzyıllarda Ahat ve çevre köylerde yapı malzemesi olarak kullanıldığı belirtiliyor.
Akmonia’dan çıkan eserler Uşak Müzesi’nde
Akmonia’da bulunan eserler Uşak Müzesi’nde sergileniyor. Müzenin taş eserler bölümünde Akmonia’nın yanı sıra Blaundos ve Sebaste gibi Uşak sınırları içindeki antik kentlerden getirilen buluntular da yer alıyor. Ahat köyündeki kalıntılar ile müzede korunan eserler, Banaz’ın antik dönem tarihinin araştırılmasına kaynak oluşturuyor. (Kaynak: Banaz'dan Haberler)
