Uşaklı Haldun Temel Ersan, Dokur Evinin tarihine ilişkin “Aybey Mahallesi Küme Sokak’ta bulunan eski Türk evi özelliklerini taşıyan dışa sofalı bir Uşak evidir. 20. yüzyılın başlarında yapılmıştır. Yapının dar cephesi sokağa, geniş cephesi ise avluya bakan iki katlı büyük bir evdir. Eğimli bir arazi üzerine kurulmuş olan binanın subasman seviyesine kadar alt kat dış duvarları kırma moloz taştır ve bu katın iç bölmesi ile üst kısımları, ahşap çatkı arası kerpiç dolgulu karkasla inşa edilmiştir. Evle ilgili vereceğim bilgiler evin 1990 'lardaki durumunu anlatmaktadır” dedi.
Dokur Evinin yapısı hakkında Ersan, “Evin çatısı oluklu kiremitle örtülüdür. Evin önünde bulunan iki ayrı kapıdan geniş bir avluya girilir. Esas kapı ahşap geçmeli ve çift kanatlıdır. Esas kapıya merdivenle çıkılır. Kapı üzerinde elips şeklinde, ahşap kafesli iki ışıklık bulunur. Avlu kapısı zamanında ehil hayvanların girebilmesi için yapılmıştır. Avlu o zamanlar kayrak taşları ile döşeliymiş ve bu açık avluya taşlık denilirdi. Avlunun iki yönünde sofa ve dambaşının birer tarafını taşıyan ahşap direkler bulunur. Eski Uşak evlerinde olduğu gibi bu evde de avlunun bir kısmında dokuma işi yapılırdı. Ancak yün halı dokuma değil, mutafçılık denilen keçi kılından çul, çuval, yem torbası, vb. dokuma işleri yapılırdı. Avlunun etrafı dört yönden yapı birimleri ve duvarlarla çevrilidir. Doğuda ocak, fırın ve depolar bulunur. Evin altına gelen kısımda ise ahır ve samanlık bulunur. Binanın üst katına çıkan merdivenle avluya bakan büyük bir sofaya ulaşılır. Sofa ile penceresiz arka dış duvar arasında odalar vardır. Odaların sofaya bakan tarafında pencereler bulunur. Sofanın avluya bakan kısmı sonradan geniş pencerelerle kapatılmıştır. Yalnız sokağa bakan odalar pencerelidir. Odaların üçünde makat vardır. Duvar yüzeylerinin büyük kısmı dolap, yüklük ve gusülhane kapaklarıyla kaplandığı için mekanlarda ahşap görünüm hakim olmuştur” sözlerini kullandı.
Dokur evinin zengin işleme ve süslemeleri kapsamına ilişkin Ersan, “Bu mekanlara ahşap ve alçı malzemelerle zengin süslemeler yapılmıştır. Evin her odasının süslemesi farklıdır. Tezyinat daha ziyade tavanlar, ocak üstleri, çiçeklik gözleri, kitaplık, dolap ve yüklük kapaklarında yoğunlaşmıştır. Fotoğraflardan da anlaşılacağı gibi bir asır önce yapılmış ve yıpranmış olan bu ev korunması gereken evler arasına alınmış ve 2000’li yıllarda restorasyona alınmış ve bugünkü görünüşüne kavuşmuştur. 1940 ve 1951 yılı fotoğraflarında eve bitişik olan çeşme sonraki resimlerde görülmemektedir. Önceleri sofanın avluya bakan kısmı açık iken sonra geniş pencerelerle kapatılmış son restorasyonda tekrar açık hale getirilmiştir. Bu sunumda kullandığım fotoğraflardan 1940 tarihliler Akif Kınay, 1951 tarihliler Kemali Söylemezoğlu, 1997 tarihliler Yüksel Sayan arşivlerinden alınmıştır. Dokur evinin mimari özellikleri Yüksel Sayan’ın Uşak Evleri kitabından alıntılarla özetlenmiştir. Evin restorasyon sonrası görüntülerinden ikisi Erhan Karslı arkadaşımızın hazırladığı Uşak Kent içi Gezi Rehberinden alınmıştır. Diğer fotoğraflar Google Earth uygulamasıyla PC den çektiğim fotoğraflardır” diye konuştu.


