1895 yılında Aydın’ın Sultanhisar ilçesine bağlı Kavaklı köyünde dünyaya gelen Yörük Ali Efe, genç yaşta zeybeklere katıldı. Henüz 19 yaşındayken Alanyalı Molla Ahmet Efe’nin grubuna dahil olan Yörük Ali, zamanla kendi grubunun lideri oldu. Aydın’ın 27 Mayıs 1919’da Yunan birlikleri tarafından işgal edilmesinin ardından Milli Mücadele saflarına katılan Yörük Ali Efe ve arkadaşları, bölgede işgal kuvvetlerine karşı harekete geçti.
Malgaç Baskını Direnişin Sembollerinden Biri Oldu
Yörük Ali Efe’nin Milli Mücadele tarihindeki en önemli eylemlerinden biri 16 Haziran 1919’da gerçekleştirilen Malgaç Baskını oldu. Yörük Ali Efe ve beraberindeki zeybekler, Malgaç Demiryolu Köprüsü yakınındaki Yunan karakoluna baskın düzenledi. Batı ve Güney Anadolu’da işgal kuvvetlerine karşı gerçekleştirilen ilk planlı baskınlardan biri kabul edilen bu harekât, bölgedeki direnişin güçlenmesinde etkili oldu. Yörük Ali Efe ve emrindeki zeybekler daha sonraki dönemde de işgal kuvvetlerine karşı mücadeleyi sürdürdü.
İstiklal Madalyası İle Ödüllendirildi
Düzenli ordunun kurulmasıyla birlikte emrindeki kuvvetleri orduya dahil eden Yörük Ali Efe, Milli Aydın Cephesi Komutanlığı görevini üstlendi. Milli Mücadele’deki hizmetleri nedeniyle Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından İstiklal Madalyası ile ödüllendirildi. Soyadı Kanunu'nun ardından ise “Yörük” soyadını aldı. Kurtuluş Savaşı sonrasında bir süre İzmir’de yaşayan Yörük Ali Efe, 1951 yılında geçirdiği tramvay kazasında iki bacağını kaybetti. Tedavi için götürüldüğü Bursa’da 23 Eylül 1951’de hayatını kaybetti.
Evi Bugün Müze Olarak Ziyaret Ediliyor
Yörük Ali Efe’nin mezarı, Milli Mücadele döneminde bir süre karargâh olarak da kullandığı Aydın’ın Yenipazar ilçesindeki evinin bahçesinde bulunuyor. Müzeye dönüştürülen evde Yörük Ali Efe’nin kıyafetleri, silahları ve kişisel eşyalarının yanı sıra Milli Mücadele döneminden çeşitli materyaller sergileniyor. “Ege’de direnişin sembolü” ve “Efelerin Efesi” olarak hafızalarda yer edinen Yörük Ali Efe’nin adı bugün Aydın’daki çok sayıda okul, cadde ve sokakta yaşatılıyor. Kentin farklı noktalarında bulunan anıtları da Milli Mücadele’deki hatırasını gelecek kuşaklara taşıyor. (Kaynak: AA)
