(ÖZEL HABER) - Uşak sokaklarında son dönemde elektrikli bisiklet ve scooter kullanan çocuklarla daha sık karşılaşmak mümkün. Sessiz çalışmaları, kolay kullanılmaları ve kısa mesafelerde pratik ulaşım sağlamaları nedeniyle tercih edilen bu araçlar, kimi aileler tarafından çocuklara da veriliyor. Ancak trafikte gözden kaçırılmaması gereken önemli bir yaş sınırı var.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 37'nci maddesinde sürücü belgesi alması zorunlu olmayan araçları kullanacak kişiler için yaş şartları açıkça düzenleniyor. Buna göre normal bisiklet kullanacakların 11, elektrikli bisiklet ve elektrikli scooter kullanacakların ise 15 yaşını bitirmiş olması gerekiyor. Yani “ehliyet gerektirmiyor” düşüncesi, her yaştaki çocuğun elektrikli bisiklet kullanabileceği anlamına gelmiyor. 15 yaşını henüz tamamlamamış bir çocuğun elektrikli bisiklet veya e-scooter kullanması mevzuata uygun değil. Kanundaki yaş şartı 2020 yılında yapılan düzenlemeyle elektrikli bisiklet ve elektrikli scooterleri de kapsayacak şekilde getirildi.
Burada Uşaklı anne ve babaları ilgilendiren bir başka ayrıntı daha bulunuyor. Kanunda yalnızca sürücünün yaşı düzenlenmiyor, şartları taşımayan kişilere bu araçları kullandıranlar açısından da yaptırım öngörülüyor. Bu nedenle ailelerin çocuklarına elektrikli bisiklet veya scooter verirken “mahalle arasında kullanıyor” ya da “uzaklaşmıyor” düşüncesiyle hareket etmemesi gerekiyor.
Elektrikli scooter ayrıca nerede ve nasıl kullanılacağına ilişkin kurallar da var. Mevcut düzenlemeye göre bisiklet yolu veya bisiklet şeridi bulunan yerlerde e-scooterlerin taşıt yolunda sürülmesine izin verilmiyor. E-scooter yaya yollarında, otoyollarda, şehirlerarası karayollarında ve azami hız sınırı 50 kilometrenin üzerinde olan karayollarında da kullanılamıyor. Scooter üzerinde sürücü dışında başka bir kişinin taşınması da yasak.
Bu ayrım özellikle önemli: Her elektrikle çalışan iki tekerlekli araç hukuken aynı sınıfta değerlendirilmiyor. Teknik özelliklerine göre bazı araçlar “elektrikli bisiklet” kapsamından çıkıp motorlu bisiklet veya başka bir araç sınıfına girebiliyor. Böyle bir durumda yaş sınırının yanında sürücü belgesi, tescil ve diğer yükümlülükler de gündeme gelebiliyor.
Olası bir kazada konu yalnızca trafik kuralı ihlaliyle de sınırlı kalmayabilir. Kazanın oluş şekline ve tarafların kusuruna göre zarar gören kişilerin maddi veya manevi tazminat talepleri gündeme gelebilir. Ancak “çocuk kaza yaptıysa aile otomatik olarak tazminat öder” şeklinde kesin bir sonuç çıkarmak doğru değil, sorumluluk her olayın şartlarına göre ayrıca değerlendirilir.
Uşak'ta özellikle yaz tatili döneminde çocukların sokakta daha fazla zaman geçirdiği düşünüldüğünde, elektrikli bisiklet ve scooter alan ya da çocuğunun kullanmasına izin veren ailelerin yaş sınırını bilmesi büyük önem taşıyor. Kısacası 15 yaşını doldurmayan çocuk için elektrikli bisiklet veya e-scooter, ehliyet gerektirmese bile karayolunda kullanılabilecek bir araç değil. Uşaklı ailelerin hem çocuklarının güvenliği hem de karşılaşabilecekleri hukuki sonuçlar açısından bu ayrıntıya dikkat etmesi gerekiyor.